ՎԵՐԱԾՆԱԾ ՀԱՃԸՆՑԻՆ ՊԻՏԻ ՇԱՐՈՒՆԱԿԷ ԻՐ ՆԱՀԱՏԱԿՆԵՐՈՒՆ ՊԱՅՔԱՐԸ

0
61

Կիլիկիոյ աղէտը կը խորհրդանշէ  մեր ժողովուրդի  պատմութեան  ամենէն տխուր  ճգնաժամերէն  մէկը:  Հայութիւնը  հազիւ թէ ազատ  ու ապահով  կեանքի խոստումներու  հաւատալ սկսած, յանկարծակիի եկաւ  ինքզինք դէմ յանդիման գտնելով  նահատակութեան իր  արհաւրալից ճակատագրին հետ:      Սփիւռքի եւ  հայրենիքի   տարբեր ափերու մէջ հայ ժողովուրդը այս օրերուն կ’ոգեկոչէ  Հաճնոյ Հերոսամարտի   յիշատակը: Ազգային  ազատագրական պայքարի ամենափայլուն էջերէն մէկն է Հաճնոյ հերոսամարտը: Տարիներու հարթութեան վրայ անժամանցելի, ժամանակի քննութեան դէմ պայքարը յաղթահարած, մեր ժողովուրդին հերոսական սխրագործութեան պանծալի մէկ էջն է Արծուաբոյնի հերոսամարտը: Խորհուրդ մը կայ այնտեղ՝ հայրենասիրութեան եւ ազատասիրութեան: Խոյանք մը ՝ վերապրելու  վճռակամութեան: Մաքառում՝  աննահանջ  պայքարի …:
Հաճնոյ հերոսամարտը մեր ժողովուրդի պատմութեան խորհրդապատկերն է միաժամանակ: Ազատ ու ինքնավար հայրենիք կերտելու, անձնատուր չդառնալու,  խոստմնադրուժ  օտարներու քմայքին լքուելու   յուսախաբութիւնը՝ այս բոլորին եւ տակաւին շատ մը երեւոյթներու մանրապատումն է Հաճնոյ իննամսեայ հերոսամարտը: Արդ, հաճընցիին ճակատագիրը տարբեր չէր կրնար ըլլալ իր ժողովուրդէն: Թիւով համեստ, կտրիճ  բայց անօգնական  հաճընցին անտեսեց զրկանք ու սպառնալիք, սով ու շրջափակում, ռմբակոծում եւ թշուառութիւն, կուրծք տուաւ  արիւնկզակ թշնամիին:
Իննամսեայ հերոսական պաշտպանութեան ոգին սաւառնեցաւ վերապրողներուն հետ:  Ազատ  հայրենիքի  կտակն ու  ուխտը  փոխանցուեցաւ եկող  սերունդներուն, միանալով՝  Կիլիկիոյ  աղէտէն վերապրող վրէժխնդիր  հայորդիներու  գուպարին:  Պայքարը  այսօր եւս կը շարունակուի թշնամիին դէմ: Մահաց՞աւ հաճընցին, ոչ երբեք, այլ վերածնաւ աշխարհով մէկ, հայրենիքէն մինչեւ Սփիռքի տարբեր ափերը, բազմացաւ իր նահատակներուն հաւատարիմ մնալու ուխտով, անոնց ազատատենչ ոգիով, անոնց  կտակը սրտին՝ յանուն ազատ ու անկախ Հայաստանի իրագործման:
Այսօր՝  իննսուն  եւ  երեք տարուան պատմական  հեռաւորութեան վրայ, շատ դիւրին է խօսիլ անցեալի մասին,  բայց  երբ  յետադարձ անկարկ  նետենք եւ կեդրոնանանք այդ տարիներու ներկայացուցած դժուարին   պայմաններուն, երբ պահի մը համար  փորձենք   վերապրիլ այն  մղձաւանջային վայրկեաններն եւ սարսափի օրերը, ուր ազգովին շփոթած՝ սեւ ճակատագիրի կամայականութիւններուն  առջեւ,  երբ շատ շատեր իրենց մորթը  փրկելու համար, կծկուելիք պատեան  կը  փնտռէին՝ անհրաժեշտ է  քաջութիւնը եւ առաքինութիւնը  ունենալ, արդար դատաստանով մը բարձրաձայն ու անվերապահ գնահատելու այդ   սեւ օրերու  միջոցին կատարուած  քաջութեան ամենահամեստ մէկ  ժեստն  իսկ:

Իննսուն եւ երեք տարիներ անցած են հերոսապատումի այդ օրերէն: Իննսուն եւ երեք տարիներ ետք հաճընցին կը մնայ հաւատարիմ ու յանձնառու իր նահատակներուն կտակին: Իննսուն եւ երեք տարիներ անցած են, սակայն պայքարը կը մնայ նոյնքան անտեղիտալի  ու վճռական, որքան՝ երէկ: Թուրքը  այսօր,  ամերիկեան  շահամոլութեան ապաւինելով  կը փորձէ նոր բարեկամներ  գտնել Միջին Արեւելքի մէջ եւ այլուր: Թուրքը իր յարաճուն  հզօրութեամբ  եւ ազդեցութիւններով  պիտի   փորձէ  դարձեալ  կոտորել մեզ: Կասկած չունիք, որ Հայաստանի հետ  յարաբերութիւնները բնականոնացնելու սին խաղերուն ետին պահուած  են մեզի  քաջածանօթ, անոր կեղծիքն  ու  ցեղապաշտական նկրտումները:

 Հաճնոյ հերոսամարտի   ոգեկոչումը  յիշեցում մըն  Ցեղասպանութիւնը ժխտող թուրքին,  թէ  պահանջատիրութեան կանչը  պիտի  չլռէ  մինչեւ հատուցման պահը: Թուրքը կրնայ միլիոն մը եւս հայ կոտորել, բայց մենք պիտի շարունակենք  ազատ ու անկախ հայրենիք կերտելու մեր պայքարը: Աշխարհի վրայ չկայ ուժ, որ հայ ժողովուրդը զրկէ պահանջատիրութեան  իրաւունքէն:  Աշխարհի վրայ չկայ այնպիսի ուժ, որ կարենայ յաւերժ ծածկել պատմական ճշմարտութիւնը: Ուշ կամ կանուխ պիտի գայ հաշուեյարդարի պահը: Կեղծիքն ու ժխտումը չեն կրնար յարատեւել առյաւէտ: Պիտի գայ օրը եւ իրաւատէր հայութիւնը յափշտակուած արդարութիւնը պիտի  խլէ   ցեղասպանէն:  Պիտի գայ օրը, երբ հայ ժողովուրդը յանցագործէն պիտի ստանայ իրաւական, հողային, տնտեսական, մշակութային հատուցումները : Պիտի գայ օրը, երբ հայը պիտի վերստանայ իր հայրենիքը:

 Եւ այն ատեն միայն յաւերժութեան մէջ  պիտի խայտան  Հաճնոյ հերոսամարտի նահատակներուն   հոգիները: Եւ այն ատեն միայն տիեզերքի  անհունութեան  մէջ պիտի   թնդան Հայոց Ցեղասպանութեան նահատակներուն  հոգիները: 

Մինչ այդ,  այսօր եւ՝ վաղը,  Հաճընցին պիտի մնայ հաւատարիմ իր նահատակներուն ուխտին:
Յարգանք Հաճնոյ Ինքնապաշտպանութեան Նահատակներուն Յիշատակին:  Յարգանք մեր բիւրաւոր անշիրիմ նահատակներուն յիշատակին:
ԱՀԱՐՈՆ  ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here