ՄԱՐԴԿԱՅԻՆ ԻՐԱՒԱՆՑ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԹԻՒՆԸ ԿԸ ՊԱՀԱՆՋԷ ԿԱՍԵՑՆԵԼ ԱՅԼԻՍԼԻԻ ԴԷՄ ԱՐՇԱՒԸ

0
136

 Ատրպէյճանի կառավարութիւնը պէտք է անյապաղ կասեցնէ գրող Աքրամ Այլիսլիի հալածանքները եւ զայն ահաբեկելու արշաւը. նման կոչ ըրաւ մարդկային իրաւանց պաշտպան Մարդկային իրաւանց կազմակերպութիւնը՝ նշելով, որ այլ կառավարութիւններ, ինչպէս նաեւ միջկառավարական կազմակերպութիւններ պէտք է յստակօրէն ընդդիմանան այս արշաւին եւ Պաքուի իշխանութիւններուն կոչ ընեն, որ անյապաղ հետաքննեն Այլիսլիի հասցէին կատարուող սպառնալիքները ու յարգեն կարծիք արտայայտելու անոր ազատութիւնը:
Միջազգային իրաւապաշտպան կազմակերպութեան Եւրոպայի եւ Կեդրոնական Ասիոյ բաժանմունքի տնօրէն Հիու Ուիլեըմսոն նշեց, որ Պաքուի իշխանութիւնները պարտաւոր են պաշտպանել Աքրամ Այլիսլին, սակայն այդ մէկը ընելու փոխարէն՝ «իրենք եւս զայն ահաբեկելու նպատակով քայլերու կը դիմեն»:
Յիշեցնենք, թէ իշխանութիւններուն գլխաւորութեամբ կատարուող հալածանքին կողքին, իշխանամէտ «Ժամանակակից Մուսաւաթ» կուսակցութեան ղեկավար Հաֆիզ Հաճիեւ հրապարակայնօրէն յայտարարեց, որ 10,000 մանաթ պիտի վճարուի անոր, որ կը յաջողի կտրել Այլիսլիի ականջը՝ աւելցնելով, որ այդ յանձնարարութիւնն արդէն տրուած է կուսակցութեան երիտասարդական թեւի անդամներուն:
«Ատրպէյճանի իշխանութիւնները պէտք է անյապաղ հետաքննեն եւ պատասխանատուութեան ենթարկեն Այլիսլիի նկատմամբ սպառնալիքներու պատասխանատուները եւ երաշխաւորեն գրողի ապահովութիւնը: Ատրպէյճանի կառավարութիւնը իր արարքներով ծաղրանքի առարկայ դարձուցած է արտայայտուելու ազատութիւնն ապահովելու մասին ի՛ր իսկ ստանձնած միջազգային պարտաւորութիւնները: Այս իրողութիւնը ցնցիչ է, յատկապէս, երբ ատրպէյճանցի պաշտօնատարներ հաւաքուած են Սթրազպուրկ, որպէսզի գովազդեն Ատրպէյճանի մէջ մարդկային իրաւունքներու դրութիւնը», ըսաւ Ուիլեըմսոն:
Այլիսլի կը հալածուի, պարզապէս, որովհետեւ ան իր «Քարէ երազներ» վէպին մէջ կը պատմէ 20-րդ դարու սկիզբը եւ 1988-1990ականներուն Ատրպէյճանի մէջ տեղի ունեցած հայերու ջարդերուն եւ ատրպէյճանցիներու վայրագութիւններուն մասին: Ան նաեւ կ՛ակնարկէ, թէ Սումկայիթի հայկական ջարդերը Հայտար Ալիեւի կողմէ հրահրուած էին, որպէսզի ան ստեղծուած իրավիճակէն օգտուելով՝ իշխանութեան գլուխ անցնի:
Պաքու Այլիսլին զրկեց «Ժողովրդական գրող» կոչումէն, որ, ի դէպ, անոր շնորհուած էր Հայտար Ալիեւի կողմէ, նաեւ՝ պետական այլ պարգեւներէ, նախագահական թոշակէն եւ ամառանոցէն. պաշտօնազրկուած են նաեւ անոր զաւակն ու կինը:
Ատրպէյճանի մէջ ցոյցեր տեղի ունեցած են անոր դէմ. ցուցարարները կ՛այրեն անոր գիրքը՝ զայն «դաւաճան» ու «թշնամի» անուանելով:
Այլիսլի ռուսական թերթի մը հետ հարցազրոյցի մը ընթացքին յայտարարեց, թէ պատրաստ է քաղաքական փախստական դառնալ՝ անարդարանալի նկատելով իր դէմ կատարուած այն մեղադրանքը, թէ ինք Ատրպէյճանի ժողովուրդին դէմ կը գործէ:
Այլիսլի կրկնեց, թէ Պաքուի պետական քաղաքականութիւնը դէմ է հայերն ու ատրպէյճանցիները հաշտեցնելու իր փորձին: «Լեռնային Ղարաբաղի հարցը լուծելու համար հարկաւոր է հող նախապատրաստել, որպէսզի Լեռնային Ղարաբաղի բնակչութիւնը հաւատայ մեզի ու վստահութիւն ունենայ, թէ մենք պատրաստ ենք ներողութիւն հայցելու: Իսկ հոն, Պաքուի մէջ, բոլորը կը գրեն միայն այն մասին, թէ հայերը մեր պատմական թշնամիներն են», ընդգծեցէ Այլիսլի: Հարցազրոյցէն ի յայտ կը դառնայ, որ վէպը գրուած է 2006-2007 տարիներուն, իսկ թերթը կը նշէ, որ Այլիսլի իր վէպը հաւանաբար անցեալ տարուան Դեկտեմբերին հրապարակած է, ատրպէյճանցի «հերոս» Ռամիլ Սաֆարովի ազատ արձակումին ստեղծած գայթակղութեան հակազդելու նպատակով: Հեղինակը համաձայն գտնուած է այս դիտարկումին՝ ըսելով, որ անցեալ աշնան հայերու դէմ արհեստական լարուածութեան ստեղծումը «բոլոր սահմանները անցած է»:
Ան նկատել տուած է, որ Ատրպէյճանի մէջ սահմանադրութիւնը սկզբունքով կը պաշտպանէ խօսքի ազատութիւնը, իսկ այն, ինչ հիմա իր դէմ կը կատարուի, սահմանադրութեան խախտում է: Ան աւելցուցած է, թէ իր գիրքը «վերջապէս միաւորած է» իշխանութիւնն ու ընդդիմութիւնը, որոնք «տարօրինակ ձեւով կ՛ընկալեն հայրենասիրութիւնը»:
Այլիսլիի ականջը կտրելու սպառնալիքը թերթը կ՛անուանէ՝ «այն, ինչ ժամանակին կ՛ընէին Անատոլիայի թուրքերը»: Այս առիթով գրողը կ՛ըսէ, թէ ինք «տկար մարդ չէ» եւ «պիտի փորձէ չվախնալ»:

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here