ԸՍՏ ԹՐՔԱԿԱՆ ՄԱՄՈՒԼԻՆ՝ ՊՈՅՆԸՐ ԽՈՍՏԱՑԱԾ Է ՕՐԱԿԱՐԳԻ ՉԲԵՐԵԼ ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹԵԱՆ ԲԱՆԱՁԵՒԸ

0
123

Թրքական մամուլը  ծանօթ է լարախաղացութեամբ եւ   դէպքերը  խեղաթիւրելու   մասնագիտութեամբ:Ստորեւ հաղորդուած  լուրը կը կարօտի ստուգման:Սակայն իբրեւ  տեղեկատուութիւն, չենք կրնար անտարբեր  մնալ  Հայոց  Ցեղասպանութեան   վերաբերեալ  լոյս տեսնող   յաճախակի  արձագանգներուն:

Թուրքիոյ խորհրդարանի նախագահ Ճեմիլ Չիչեք ընդունեց   Միացեալ Նահանգներու Ներկայացուցիչներու Տան խօսնակ Ճոն Պոյնըրը ու անոր ընկերակցող պատուիրակութիւնը։ Այս ընդունելութիւնը կը զուգադիպէր Ծերակոյտի արտաքին յարաբերութիւններու յանձնախումբին կողմէ Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչումը պահանջող բանաձեւի վաւերացման, եւ այդ պատճառով, այցելութեան ընթացքին թրքական կողմը օրակարգի բերաւ այս հարցը։
Ըստ թրքական  մամուլին,բանաձեւին դէմ Թուրքիոյ վերապահութիւնը բարձր մակարդակի հիւր երեսփոխանին փոխանցած է նաեւ վարչապետ Ռեճէպ Թայիփ Էրտողանը, որ աւելի ուշ, վարչապետարանին մէջ ընդունած է հիւրն ու անոր ընկերակցող պատուիրակութիւնը։
Էրտողան, այլ հրատապ հարցերու առընթեր, անդրադարձած է Հայոց Ցեղասպանութեան բանաձեւին ու փոխանցած է այս խնդիրին մէջ Թուրքիոյ զգայնութիւնը՝ ըսելով, թէ պէտք չէ արտօնուի, որ այդպիսի բանաձեւ մը խանգարէ երկու երկիրներու յարաբերութիւնները։
Նիւթը լայնօրէն արծարծուած է նաեւ Չիչեքի կողմէ։ Չիչեք, հիւրերուն համար սարքուած ընթրիքի սեղանին վրայ խօսելով եւ տարածաշրջանի բազմաթիւ հարցերուն անդրադառնալէ ետք՝կեդրոնացած է  Հայոց Ցեղասպանութեան՝ ըսելով. «Կը հաւատամ, որ Հայոց Ցեղասպանութեան հարցը Թուրքիոյ հասցէին կատարուած ամէնէն մեծ զրպարտութիւնն է եւ ասիկա մեծ ծանրութիւն կը դնէ նաեւ Միացեալ Նահանգներու հետ մեր ունեցած կապերուն վրայ»:
Չիչեք կրկնած է Թուրքիոյ պաշտօնական տեսակէտը՝ ըսելով. «Ես ալ կը հաւատամ, որ խորհրդարանները պէտք է կառուցանեն այսօրն ու վաղը, այլ ո՛չ թէ վճիռներ արձակեն անցեալի մասին։ Եթէ անցեալի մասին վճիռներ արձակելու սկսինք, այն ատեն խաղաղութիւնն ու կապերը վտանգի կ՛ենթարկուին»: Չիչեք դիտել տուած է, որ Ծերակոյտի յանձնախումբին որոշումը զուգադիպեցաւ այնպիսի շրջանի մը, երբ բազմաթիւ փորձութիւններ կան մերձակայ երկիրներու մէջ։ «Ամէն անգամ, երբ Ապրիլ ամիսը կու գայ, այսպիսի մթնոլորտ մը կը ստեղծուի։ Հայկական պնդումներուն ու Ցեղասպանութեան բանաձեւերուն՝ խորհրդարաններու կողմէ ընկալումը ու այս մարզէն ներս անոնց բաւական ճամբայ կտրած ըլլալը լուրջ անհանգստութիւն կը պատճառէ Թուրքիոյ», ըսած է Չիչեք։ Ան կրկնած է, թէ այս խնդիրները պէտք է ձգուին պատմաբաններու։
Պոյնըր իր պատասխան ուղերձին մէջ վստահեցուած է, որ Միացեալ նահանգներ բացառիկ կարեւորութիւն կու տայ Թուրքիոյ հետ ունեցած իր յարաբերութիւններուն եւ կ՛ուզէ զանոնք առողջ պահել։ «Մի՛ մտահոգուիք, մենք պատմութիւն գրելու պարտականութիւն պիտի չստանձնենք, բայց պայման է, որ մեր երեսփոխանները աւելի յաճախակի հանդիպումներ ունենան իրարու հետ», ըսած է ան՝ յայտնի դարձնելով, թէ Գոնկրէսը հեռու է Հայոց Ցեղասպանութեան բանաձեւ մը ընդունելէ։
Միւս կողմէ, թրքական «Հապեր 7» կայքը կը հաղորդէ, որ Թուրքիոյ արտաքին գործոց նախարար Ահմէտ Տաւուտօղլու յայտարարած է, թէ Ցեղասպանութեան բանաձեւը հապճեպ կերպով ներկայացուած է, սակայն Ծերակոյտի օրակարգ պիտի չմտնէ: «Նման բան չ՛ակնկալուիր: (Միացեալ Նահանգներու պետական քարտուղար) Ճոն Քերրի նշեց, որ բանաձեւը յանձնախումբէն անդին պիտի չանցնի: Մեր դիրքորոշումն ու արձագանգը յստակ է: Թուրքիան նման քաղաքական շահարկումներ պիտի չարտօնէ: Մենք կը հետեւինք իրադարձութիւններուն», ըսած է ան:
Թուրքիոյ արտաքին գործոց նախարարը յայտնած է նաեւ, որ այս հանգրուանին այդ բանաձեւը Անգարա-Ուաշինկթըն յարաբերութիւններուն վրայ պիտի չազդէ: «Բանաձեւը Ծերակոյտի կամ Ներկայացուցիչներու Տան օրակարգ անցընելու կամ որեւէ յայտարարութեան պարագային, մենք նախապէս ցոյց տուած մեր արձագանգը դարձեալ ցոյց պիտի տանք: Թուրքիան լուռ պիտի չմնայ: Սակայն նման հաւանականութիւն չենք նախատեսեր», ըսած է ան:

 

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here