Մե’նք

0
34

Յակոբ Միքայէլեան

Պատմութի՛ւն, վայրկեան մը կանգ առ, կարեւոր բաներ կան արձանագրուելիք, որոնք մոռացութեան գիրկը պէտք չէ երթան, ինչպէս գացած են շատ մը բաներ, որոնք անտեսած ենք, քանի դաս չենք առած մեր գլխուն եկածներէն, եւ ընդհանրապէ՛ս, աշխարհի մէջ պատահածներէն:

Դաս չենք առած, որովհետեւ չենք սիրեր դաս առնել. չենք սիրեր դաս առնել, որովհետեւ, մենք ամէն ինչ գիտենք, մենք ի վերուստ հանճար ազգ ենք, իմաստուն եւ գիտակից, այնպէս որ մեզի ոչ մէկ դաս պէտք է:

Հոգ չէ թէ մեր այս ինքնագիտակցութիւնը, որուն համար մեզ պոռոտախօս ու «լոպպազ»կը կոչեն, պատճառ եղած է որ մենք յաճախակի հարուածներ ստանանք, պառակտուինք, քայքայուինք, կոտորուինք ու կոտորակուինք, հող կորսնցնենք…հոգ չէ, կարեւորը՝ մենք վստահ ենք հայու գէնէն, մենք ուրիշ ենք, շատ աւելի բարձր քան աշխարհի բոլոր ազգերը: Չէ՞ք հաւատար, հարցուցէք հրեաներուն: Հարցուցէք բոլոր այն մարդոց, որոնք սարսափած են աշխարհի վրայ հայերու ներկայութենէն եւ ճիշդ գտած են, որ հայ ազգը վերանայ այս երկրագունտին վրայէն, որպէսզի փորձանք չդառնայ միւս ազգերու գլխուն:

– Մենք հսկայ կայսրութիւն էինք, իսկ հիմա՝ ափ մըն ենք ու ձեռնոց կը նետենք մեծ ու փոքր պետութիւններուն, որովհետեւ մեծ են մեր երազները, որոնք իրականութիւն էին ժամանակին, իսկ հիմա երազ դարձած են: Թշնամիին ռազմական պիւտճէին մէկ վեցերորդ պիւտճէով, առանց օդուժի, առանց ԱԹՍ-ներու, առանց աշխարհի որեւէ երկրի աջակցութեան, մի՛ս մինակ 44 օր կռուեր ենք: Կռուեր ենք Ազերիներու բանակին դէմ, Թուրքիոյ բազմակողմանի աջակցութեան դէմ, Սուրիոյ բանակէն անջատուած վարձկաններու դէմ, իսրայէլեան ԱԹՍ-ներու եւ տարատեսակ զէնք մատակարողներու դէմ:

– Այն միակ պետութիւնը, որ մեր կողքին կրնար ըլլալ, եթէ գիտնայինք քաղաքականութիւն խաղալ, մեր կողքին չկեցաւ:

– Ոչ թէ Արցախը պաշտպանել, այլ ախորժակ ունէինք մինչեւ Պաքու հասնելու: Ի՞նչ կայ որ մենք հայ ենք եւ մեր զինուորները մէկական առիւծներ են:

– Ահագին զոհ տուինք, մեր երիտասարդութեան ամենաընտիրները դրինք հայրենիքի զոհասեղանին վրայ:

– Ամբողջ հայաշխարհը Ամերիկայէ մինչեւ Աւստրալիա, Եւրոպայէն, մինչեւ չեմ գիտեր ուր, աննախընթաց ցոյցերով ու դրամահաւաքներով սատար կանգնեցաւ մեզի, նոյնիսկ կամաւորներ ուղարկեցին: Իրաւունք չունի՞նք հպարտանալու եւ պարծենալու:

– Պատմութի՛ւն, կ՛արձանագրես այս ըսածներս չէ՞: Լաւ հիմա ալ արձանագրէ, որ այս բոլոր առաւելութիւնները ունենալէ ետք, 44-րդ գիշերը ամօթալի, շա՛տ ամօթալի անձնատուութեան համաձայնագիր մը ստորագրեց մեր վարչապետը: Գրէ՛ պատմութիւն, իմ ձայնս սկսաւ դողալ, բայց քու ձեռքդ թող չդողայ: Գրէ՛, ամբողջ 26 տարի Մինսքի եռեակ պետութիւններու ընել չկարողացածը, Ռուսին ու Ատրպէյճանին հետ համաձայնաբար ըրինք, աւելի ճիշդ՝ ըրաւ մեր վարչապետը, աւելի ճիշդ՝ ընել տուաւ Պութինը, Արցախի կէսը զոհելով եւ Բանթուրքիզմի դարերու երազը իրականութեան ճամբու վրայ դնելով, Ատրպէյճանը Նախիջեւանին կապող ճամբայ տրամադրելով:

– Այսպիսի ցնցում չէր ապրած համայն հայութիւնը: Սառեցան յաղթանակի ակնկալութեամբ ժպտացող դէմքերը, սառեցան աշխարհի հայութեան թօներով ու միլիոններով օգնութեան փութացող ձեռքերը, սառեցան Հայաստանի դպրոցներուն մէջ քողարկող ցանցեր գործողներուն ձեռքերը: Սառեցան մեր զինուորներուն համար գուլպայ ու գլխարկ գործող մամիկներուն մատները…

– Իսկ այս բոլորի կողքին աշխուժացան մեր հաւաքավայրերը, իրարու «դաւաճան» պիտակը փակցնողները, աշխուժացան փողոցային հայհոյանքներու եւ անէծքներու տոպրակները բացողները, «Նիկո՛լ հրաժարիր», «Դաւաճան մի փնտռէք, ամբողջ ժողովուրդն է պատասխանատու»… Խօսքերը փոխարինուեցան գործնական քայլերով՝ յարձակումներով, գրոհներով ու ձերբակալութիւններով:

– Պատմութի՛ւն, կ՛արձանագրե՞ս ըսածներս չէ՞

– …

– Պատմութի՛ւն… դո՞ւն ալ:

(ԱԶԳ, 20 Նոյ. 2020)

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here