Շահան Շահնուր՝ Տարագիր Հայութեան Կեանքին Արտայայտիչը

0
107

ՆՈՒԱՐԴ ՄԱՏՈՅԵԱՆ- ՏԱՐԱԳՃԵԱՆ

Հայ գրական հուժկու դէմքերէն մէկն է Շահան Շահնուր:Վաւերական մեծութիւն մը, իր յոյզերով, իր պոռթկուն էջերով կը հասնի մինչեւ հոգիին խորքը ընթերցողին:

Գրողներ կան, որոնց գործերը տարիներով կը յիշուին ամենայն մանրամասնութեամբ, կարծես երէկ կարդացած ըլլայիր:

Շահնուր գրողի բնութագրական յատկանիշը իր ստեղծագործութեան բոլոր շրջաններուն, քննադատական հայեացքն է հայ իրականութեան նկատմամբ:

Ոչ թէ պակասութիւններ տեսնելու եւ կամ թերագնահատելու միտումով, այլ բացայայտելու, պատկերելու այն ամէնը ինչ որ կրնայ տանիլ դէպի ազգային ախտերու վերացումը:

Զգացումներու եւ յոյզերու բազմերանգութեամբ կը նկարագրէ անհայրենիք մնացած սերունդի մը կեանքը: Իր գործին մէջ դնելով արուեստի մեծ ուժ, իրականութեան ճշնարիտ արտացոլում, եւ քննադատական համարձակութիւն:

Շահնուրի հայ գրականութենէն հեռանալու հարցը անվիճելի չէ եղած մեր գրականագէտներուն համար: «Նահանջի» հեղինակին հայերէնէ դէպի ֆրանսերէն անցումը, ֆրանսական թերթերուն Արմէն Լուպէն գրչանունով:

Բայց միթէ՞ օտարամոլութեան դէմ ընդվզող Շահնուրը կրնար օտարանալ…

Ի՞նչպէս կրնար օտարանալ Շահնուրի պէս խիզախ ըմբոստ մը, որ չէր կրնար հանդուրժել գաղթական վիճակին:

Կը խոյանար իր ճակատագրին դէմ, կ՜ուզէր յանդուգն ոստումներ կատարել, փրկելու համար հայու հոգին:

Քաջ գիտակցելով, որ մենք հայերս կեանքի շրջադարձային պահերուն, որքան հեռու ենք ազգային միասնութենէն եւ լիակատար փոխըմբռնումէն:

Այդ մասին ակնարկելով կ՜ըսէ._ « Կ՜ըսուի թէ մեր գրագէտները ցոյց տուած են , գաղթականականկեանքի մէջ , փոխադարձ եւ ջերմ իրերօգնութիւն, եւ իրենց միջեւ բաժնած են պատառ մը հացը եղբայրաբար:

Ստեփանեան կը թուէ օրինակներ, կու տայ անուններ»: «Բայց ցոյց չի տար մետալին միւս երեսը, որ այլեւս եղբայրացում չէ, այլ եղբայրասպան կռիւ:

Գոյութիւն ունի ազգային պատմութեան իմացում մը, ըստ որուն վեր կ՜առնուի եւ կը խոշորացուի այն ամէն ինչը, որ նպաստաւոր է ազգին, եւ կը քօղարկուի աննպաստը»:

«Մենք բաւական պատճառներ ունինք հպարտ ըլլալու իբրեւ հայ, որպէսզի պէտք չըլլայ քօղարկել աննպաստը:

Նամանաւանդ երբ այդ աննպաստը մասնայատուկ չէ հայուն»: Շահնուր այն գրողն է, որ չի թաքցներ իր յոյզերն ու տարակոյսները որոնք կ՜արտայայտեն յստակ ու ճշմարիտ միտքեր:

Իր գործերը ոչ միայն հայ ժողովուրդի գոյավիճակի ստոյգ պատկերն են:

Այլ կարեւոր պատգամ են սերունդներուն համար:

«Գրական Դէմքեր » ( Հատուածներ )

 

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here